loading...
گروه کتیرا پیشرو در ارائه اطلاعات صحیح پیرامون گیاهان دارویی

کتیرا

در صورتی که مواد موجود در سلول های گیاهی با حلال ها از جمله آب یا حلال های آلی از گیاهان استخراج شوند به این محصول عصاره گفته میشود

 عصاره چیست؟

در صورتی که مواد موجود در سلول های گیاهی با حلال ها از جمله آب یا حلال های آلی از گیاهان استخراج شوند به این محصول عصاره گفته میشود.اصولا پس از استخراج مواد حلال به کار رفته با کمک تقطیر و یاتقطیر در خلا جدا میشود.در صورتی که عصاره با آب یا اتانول استخراج شود میتواند بدون خارج کردن حلال آن را در دارو های خوراکی مصرف نمود ولی در صورتی که عصاره با حلال های دیگر استخراج شود خوراکی نبوده و حتما باید حلال های دیگر را خارج نمود.

در صورتی که عصاره با اتانول یا متانول استخراج شود با توجه به پلاریته های آنها حاوی کلیه ی مواد موجود در گیاه بوده و به عصاره بدست آمده عصاره تام میگویند.در صورتی که عصاره گیری با حلال های دیگر انجام شود ممکن است قسمتی از مواد موجود در گیاه خارج گردند.اکثر دارو های گیاهی امروز با آب و اتانول از گیاهان استخراج میشوند.

به عبارتی اکثر عصاره های مصرفی به عنوان دارو های خوراکی و غیر خوراکی هیدروالکلی بوده که با تنظیم غلظت و یا تهیه عصاره خشک آنها در دارو سازی مورد مصرف قرار میگیرند.درصورتی که حلال از عصاره جدا نشود همه عصاره ها مایع خواهند بودولی در صورتی که حلال آن ها جدا شود برحسب مواد موجود در آن ها عصاره ممکن است مایع خمیری و یا جامد شود.اصولا عصاره هایی که حاوی روغن های گیاهی مایع باشند بعد از تقطیر حلال به شکل مایع باقی خواهند ماند. برای استخراج عصاره از گیاهان در آزمایشگاه با وسایل شیشه ای و در صنعت از وسایل استیل استفاده میشود.

روش عصاره گیری به دو نوع با کمک حرارت و بدون دخالت حرارت انجام پذیر است.در صورتی که اجسام موجود در گیاهان به حرارت حساس باشند بهتر است از روش دوم استفاده کنیم.عصاره گیری با دخالت حرارت با وسیله ای به نام سوکسله و عصاره گیری بدون دخالت حرارت با وسیله ای به نام پروکوله صورت میگیرد.عصاره گیری با حرارت سریع تر و ارزان تر تمام میشود در حالی که در روش دوم عصارع گیری نیازمند زمان بوده و میزان حلال مصرفی بیشتر و گران تر تمام میشود.مزیت عصاره گیری بدون دخالت حرارت سالم ماندن اجسام در عصاره است در این صورت اثر عصاره شبیه گیاه مربوطه میباشد.

سوکسوله

 عصاره گیری با کمک حرارت با دستگاه سوکسله:

دستگاه سوکسله از جنس شیشه در اندازه های مختلف برای عصاره گیری مقادیر متفاوت گیاه ساخته شده است.

دستگاه سوکسله از چهار قسمت :منبع گرمایی بالن دستگاه سوکسله و مبرد تشکیل میشود.با این دستگاه میتوان در سطح آزمایشگاهی از چند گرم تا چند کیلوگرم پودر گیاه را استخراج کرد.

برای این کار ابتدا گیاه را خشک نموده سپس با آسیاب پودر میکنیم.آنگاه پودر را در یک بشر مناسب ریخته و روی آن حلال مورد نظر را میریزیم و به هم میزنیم تا به صورت خمیر در آید سپس خمیر برآمده را در ظرف مخصوص که اصولا از جنس کاغذ ساخته شده و به اندازه سوکسله های مختلف تهیه شده است میریزیم چون این ظروف در ایران در دسترس نیستندبه جای آن از کیسه های متقال استفاده میشود.

از اینرو کیسه های متقالی مناسب  با حجم سوکسله تهیه و درون محفظه سوکسله قرار میدهیم و تا نصف آن را از خمیر تهیه شده میریزیم و سوکسله را بر روی بالن که در اجاق الکتریکی قرار دارد میگذاریم و با گیره ثابت میکنیم.

اکنون از بالای محفظه سوکسوله ی حلال مورد نظر را کم کم می افزاییمتا حلال به نصف بالن برسد پس از افزودن حلال سوکسوله را بر روی مبرد قرار داده و آب لوله را باز میکنیم سپس اجاق الکتریکی را روشن میکنیم و حرارت آن را طوری تنظیم میکنیم تا حلال درون بالن به طور متعادل بجوشد.عمل عصاره گیری بر حسب نوع گیاه و حلال و میزان گیاه ممکن است از 5 تا 50 ساعت به طول بینجامد.

پس از پایان عصاره گیری دستگاه را خاموش نموده و تفاله های گیاه که فاقد عصاره است را دور ریخته و عصاره مایع درون بالن را با قیف و کاغذ صافی رد نموده و بر حسب دستور العمل مورد استفاده قرار میدهیم.این عصاره ممکن است به طور مستقیم مورد استفاده قرار گیرد و یا غلیظ تر شده و ممکن است حلال آن به طور کامل جدا گردد.

 دستگاه پرکولاتور پرکوله

عصاره گیری بدون دخالت حرارت با دستگاه پرکوله:

پرکولاتور وسیله ای است که با ریختن پودر گیاه در آن و عبور دادن جریان حلال از روی پودر بدون دخالت حرارت عصاره گیری انجام میشود.پرکولاتور آزمایشگاهی از جنس شیشه و به شکل مخروط ناقص میباشد که قسمت قاعده آن به طرف بالا بوده و در قسمت پایین آن شیری جهت کنترل خروج حلال آن تعبیه شده است.پرکولاتور های آزمایشگاهی دارای حجم های متفاوت بوده و میتوان تا چند کیلوگرم پودر را عصاره گیری کرد.پرکولاتور های صنعتی از جنس استیل بوده و حجم آن در حد چندین تن پودر گیاه است.

برای عصاره گیری با این دستگاه ابتدا فیلتر های بالای شیر را در ته دستگاه قرار داده و پرکولاتور را تا دو سوم حجم آن پودر می ریزیم سپس حلال مورد نظر را در حالی که شیر دستگاه بسته است می افزاییم و اضافه کردن حلال را تا پر شدن پرکولاتور ادامه میدهیم و در آن را میبندیم.برای خیس خوردن پودر باید چند ساعت تا یک روز صبر کرد.پس از آن شیر را باز نموده تا حلال به آهستگی جریان یابد.

حلال مواد موثر را در خود حل نموده و خارج میشود(همیشه باید حلال را به طوری فراهم کرده و اضافه نمود تا از خشک شدن سطح پودر داخل پرکولاتور جلوگیری به عمل آید)مدت زمان عصاره گیری پرکولاتور چندین برابر سوکسوله است و ممکن است ساعت ها و گاهی روز ها ادمه یابد پس از اتمام کار پرکولاتور پودر ها را که تفاله میباشند دور ریخته و عصاره بدست آمده را مانند روش سوکسله مورد استفاده قرار میدهیم.

مطالعه بیشتر: برای مطالعه بیشتر و تخصصی تر راجع به عصاره و عصاره گیری از گیاهان دارویی پیشنهاد میشود مجموعه مقالات تخصصی عصاره گیری را دانلود نمایید

دانلود

درباره : تهیه فراورده های گیاهی ,
برچسب ها : عصار گیری با پرکوله , عصاره گیری با سوکسله , عصاره گیری با حرارت , عصاره گیری بدون حرارت , دستگاه پرکوله , دستگاه سوکسوله , اسانس گیری , آموزش کار با پرکوله , آموزش کار با سوکسله , روش های عصاره گیری ,
بازدید : 7428 تاریخ : 19 / 02 / 1395 زمان : 22:20 نویسنده : ALIZADE نظرات ()
فروشگاه ساز رایگان فایل
ارسال نظر برای این مطلب
این نظر توسط سپیده در تاریخ 1395/11/25 و 20:08 دقیقه ارسال شده است

سلام با تشکر از سایت خوبتان
لطفا برای عصاره گیری از درخت سرو. کوهی منر راهنمایی کنین ممنون میشم
پاسخ : تهیه عصاره از میوه به صورت هیدروالکلی میباشد
پاسخ : به منظور عصاره گيري، میوه خشك شده گياه
سرو توسط دستگاه خرده كننده پودر شده . 100 گرم از پودر گياه
درون ارلن يك ليتري ريخته شده و به آن الكل اتيليك 96
درصد اضافه گردد، به گونه اي كه سطح پودر را
بپوشاند. بعد از 24 ساعت محلول صاف شود . در مرحله
بعد به تفاله باقي مانده، الكل 70 % اضافه و بعد از 12
ساعت صاف شود . سپس محلول صاف شده مرحله اول و مرحله دوم توسط دستگاه تقطير در خلأ در دماي 50 درجه سانتي گراد و سرعت چرخش 70 دور در دقيقه تا
1/3 حجم اوليه تغليظ گردد .
. محلول بدست آمده از آخرين مرحله در پتري ديش ريخته شد و در اتوكلاو و دماي زير 50 درجه سانتي گراد و شرايط استريل خشك گردد.

این نظر توسط فرشاد پوریوسف در تاریخ 1395/11/18 و 10:26 دقیقه ارسال شده است

سلام خسته نباشید

برای عصاره گیری از گیاه پلک یل سنبله ی ارسباران Stachys schtschegleevii از کدام حلال ها می توانم استفاده کنم ؟ بهتره قطبی باشه یا ناقطبی ؟
ممنون از اطلاعات مفیدتون

پوریوسف
پاسخ : در چند مقاله خوندم که از این گیاه عصاره متانولی تهیه میشه
پاسخ : برای تهیه عصاره متانولی 24 گرم از گیاه را که کاملا پودر شده باشد را در یک ارلن ریخته و حجم را با متانول 80 درصد به 100 سی سی می رسانیم،
خمیر حاصله را مجددا با 41 میلی متانول 80 درصد حل نموده و دهانه ارلن را با فویل آلومینیومی بسته و به مدت 24 ساعت روی شیکر قرار میدهیم،
سپس عصاره به دست آمده را ابتدا با پارچه توری استریل و سپس با کاغذ صافی صاف نموده . بعد از صاف شدن، محلول را در پتری دیش ریخته و آن را برای تبخیر متانول و خشک شدن کامل داخل انکوباتور 37 درجه قرار میدهیم.
بعد از خشک شدن عصاره دهانه ظرف را بسته و برای استفاده در شرایط دور از نور و در دمای -20 درجه سانتی گراد نگهداری می کنیم.

این نظر توسط مینا فرزان در تاریخ 1395/10/9 و 3:25 دقیقه ارسال شده است

سلام مقالات تخصصی که گذاشتین عالین دنبال روش های دقیق عصاره گیری بودم که تونستم توی مقالات پیدا کنم
ممنون از شما

این نظر توسط ناظم در تاریخ 1395/10/1 و 2:10 دقیقه ارسال شده است

با سلام
برای ارزیابی فعالیت آنتی باکتریایی نعنا و پونه می توان از اسانس که به روش تقطیر با کلونجر تهیه شده است استفاده کرد یا باید از عصاره هگزانی استفاده کرد؟
عصاره هگزانی را فقط با استفاده از سوکسله تهیه می کنند؟
آیا از عصاره متانولی هم می توان استفاده کرد؟
پاسخ : بله میشه از اسانس اون استفاده کرد اصولا خواص ضد باکترایی نعنا در اسانس اون است بدلیل وجود ماده منتول

این نظر توسط حسین در تاریخ 1395/9/29 و 20:36 دقیقه ارسال شده است

من می خواهم بذر گیاه رو عصاره اشو بگیرم با چه روشی هست
پاسخ : سلام بذر های گیاهان معمولا با روش سوکسوله و حلال هگزان قابل عصاره گیری اند البته بهتر بود نام گیاه رو نیز میفرمودید

این نظر توسط S Y در تاریخ 1395/9/24 و 22:48 دقیقه ارسال شده است

سلام پرکولاتور برای عصاره گیری مواد قطبی بهتر عمل میکنه یا ناقطبی؟ سپاس
پاسخ : فکر نمیکنم تفاوتی داشته باشه عملکرد بهتر به نوع حلال مربوط میشه

این نظر توسط نازنین در تاریخ 1395/9/22 و 21:54 دقیقه ارسال شده است

با سلام. برای عصاره گیری اکالیپتوس می توان از دستگاه کلونجر استفاده کرد؟
پاسخ : عصاره گیری از اکالیپتوس معمولا با دستگاه سوکسله انجام میشه

این نظر توسط آرش در تاریخ 1395/9/15 و 16:56 دقیقه ارسال شده است

با سلام
من کشت سوسپانسیون سلولی سیب رو انجام دادم الان میخام متابولیتهای ثانویه ای که وارد محیط مایع سوسپانسیون شده اند رو استخراج کنم
اگه میشه روش کارو بگین ممنون میشم

این نظر توسط هادی در تاریخ 1395/9/5 و 15:56 دقیقه ارسال شده است

سلام
ممنونم از اینکه پاسخ دادید
اگه خودم بخام درست کنم روش تهیه اون به چه صورت هست
ممنون میشم اگه واسم توضیح بدید
روش تهیه عصاره متانولی سماق نسبت ترکیب پودر سماق و
متانول
چقدر باید باشه
در پایان پس از تولید باید تغلیظ هم بشه
کلا اگه واسم توضیح بدین ممنون میشم
بازم از سایت خوب و اطلاعات مفید شما تشکر میکنم.
پاسخ : برای تهیه عصاره متانولی 24 گرم از گیاه را که کاملا پودر شده باشد را در یک ارلن ریخته و حجم را با متانول 80 درصد به 100 سی سی می رسانیم،
خمیر حاصله را مجددا با 41 میلی متانول 80 درصد حل نموده و دهانه ارلن را با فویل آلومینیومی بسته و به مدت 24 ساعت روی شیکر قرار میدهیم،
سپس عصاره به دست آمده را ابتدا با پارچه توری استریل و سپس با کاغذ صافی صاف نموده . بعد از صاف شدن، محلول را در پتری دیش ریخته و آن را برای تبخیر متانول و خشک شدن کامل داخل انکوباتور 37 درجه قرار میدهیم.
بعد از خشک شدن عصاره دهانه ظرف را بسته و برای استفاده در شرایط دور از نور و در دمای -20 درجه سانتی گراد نگهداری می کنیم.

این نظر توسط هادی در تاریخ 1395/9/4 و 19:48 دقیقه ارسال شده است

با سلام ضمن تقدیر و تشکر از اطلاعات مفید سایت شما
سوالی در مورد نحوه خرید عصاره متانولی گیاه سماق داشتم آیا
شما خودتون تولید میکنید کلا از کجا می تونم گیر بیاریم
ممنون میشم پاسخ بدید.
با تشکر.
پاسخ : اطلاعی ندارم خب چرا خودتون درست نمیکنید؟چقدر نیاز دارید؟


نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتی

مطالب
آخرین نظرات
ایلیا - سلام لطفا درباره ی فراورده های گیاه کرچک بازاریابی و اقتصاد ان راهنمایی ام کنید ممنون - 1395/11/29
علی عبداللهی - باسلامدر شهرستان مشهد بعد از عوارضی باغچه روستای حسن آباد یک هکتار زمین دارمواسه تامین آب هم خیلی مشکل ندارممیخوام با 1000 متر شروع کنم - 1395/11/28
morteza.salimi - سلام .چندتا گیاه دارویی اندمیک مناطق حاره ای میخاستم - 1395/11/26
حسین صحراگرد - به نظرم گیاهان دارویی رشته ای هستش که آدم باید بهش علاقه داشته باشه تا بتونه ادامه بده من که عاشق این رشته ام حیف که فرصت تحصیلش رو ندارم - 1395/11/26
سپیده - سلام با تشکر از سایت خوبتانلطفا برای عصاره گیری از درخت سرو. کوهی منر راهنمایی کنین ممنون میشم - 1395/11/25
فرشاد پوریوسف - سلام خسته نباشیدبرای عصاره گیری از گیاه پلک یل سنبله ی ارسباران Stachys schtschegleevii از کدام حلال ها می توانم استفاده کنم ؟ بهتره قطبی باشه یا - 1395/11/18
zahedi - سلام- برخی گیاهان مانند سیاهدانه هنگام اسانس گیری به شدت کف میکنه و از لوله بالا میاد و این مانع از تهیه اسانس ان می شود - برای جلوگیری از کف کردن این - 1395/11/18
hadis - سلام من میخوام الوئه ورا کشت کنم کرمانشاه زندگی میکنم حدود 5هکتار زمین دیم دارم تا حالا فقط گندم و جو و نخود توش کشت شده ایا میشه حداقل یه بخشش رو الو - 1395/11/16